Zerovalent palladium (N-heterocyclic carbene) complexes for transfer hydrogenation of alkynes

Katalyse is een van de peilers van de duurzame chemie, waarbij producten kunnen worden gemaakt met minder energieverbruik, minder afvalstoffen en minder gevaar voor mens en milieu. Om te weten hoe een katalytische reactie verloopt, is het essentieel om de details van deze reactie te begrijpen. Het toverwoord hierbij is selectiviteit: het sturen van de reactie naar één product waar er meerdere producten mogelijk zijn. Een industrieel relevante reactie waarbij dit regelmatig problemen geeft, is bij de hydrogenering van alkynen, een reactie met het brandbare gas waterstof. Het probleem van deze reactie is dat het gewenste product meestal het lastigst te verkrijgen is. Peter Hauwert heeft een methode ontwikkeld om in deze reactie het gewenste product te vormen in zeer hoge selectiviteit, met behulp van een oplosbare palladiumkatalysator. In plaats van waterstofgas gebruikte hij een zogenoemde waterstof-donor, een klein molecuul dat waterstof kan overdragen, waardoor deze reactie veiliger in gebruik wordt. Het mechanisme van deze waterstofoverdracht verklaart waarom deze methode selectiever is dan andere methodes, en geeft tevens een voorspellende waarde voor de ontwikkeling van nieuwe katalysatoren.