Conflict en compassie: een hedendaagse blik op Wagner en een wagneriaanse blik op onszelf

Richard Wagner was niet alleen een uitzonderlijke componist en auteur maar ook een activist die zijn ogen op de toekomst gericht had. Dat lijkt verbazingwekkend gezien het feit dat zijn opera’s veelal plaatsvinden in historische en zelfs mythologische tijden. Zijn activisme blijkt bijvoorbeeld uit deelname aan de opstand van 1849 in Dresden en uit zijn grote inspanningen om een vernieuwend theater in Bayreuth te laten verrijzen. Daarnaast heeft hij zich in meerdere boeken en opstellen uitgelaten over de toekomst: niet alleen over de toekomst van de opera, maar ook over de toekomst van cultuur en volk in meer algemene zin.
Inmiddels zijn we zo’n anderhalve eeuw verder en kunnen we ons afvragen of wij in de toekomst leven die Wagner voor ogen had. Wat zou hij bijvoorbeeld vinden van de seksuele vrijheid die wij genieten, in schril contrast met de benauwende relaties en conventies die zijn opera’s beheersen? Als hij de keuze zou hebben, zou hij dan als diskjockey willen optreden voor grote groepen mensen of zou hij de voorkeur geven aan het marginale bestaan van de hedendaagse operacomponist? In hoeverre vormt de reis voor hem een belangrijke metafoor voor de menselijke conditie.
In de vorm van een fictieve briefwisseling met Wagner waarbij o.a. Hegel, Schopenhauer en Levinas inspiratie bieden, worden deze en andere thema’s besproken om zo enige grip te krijgen op de overeenkomsten en verschillen tussen zijn perspectief en het onze hierop.