Toekomstverkenning WLO 2025 Cahier Demografie

Het PBL heeft twee scenario’s ontwikkeld voor de demografie van Nederland tussen 2021 en 2060: een scenario met een grote bevolkings- en huishoudensgroei (het scenario Hoog) en een scenario met een kleine bevolkings- en huishoudensgroei (het scenario Laag). We veronderstellen dat grote bevolkings- en huishoudensgroei samengaan met sterke technologische en economische groei, net zoals kleine bevolkings- en huishoudensgroei samenvallen met gematigde technologische en eco- nomische groei. In de economische scenario’s gaat het PBL in het Scenario Hoog daarnaast uit van een lange periode van vrede en een toename van globalisering en handel, terwijl in het scenario Laag rekening wordt gehouden met meer pandemieën en conflicten (zie PBL & CPB 2025). In het scenario Hoog zorgt een hogere economische groei ervoor dat mensen gemiddeld langer leven en dat immigratie meer toeneemt dan in het scenario Laag. Het kindertal is in beide scenario’s vrijwel gelijk, vanwege de tegengestelde effecten van economische groei hierop. In beide scenario’s neemt het kindertal toe ten opzichte van 2021 (1,62), tot respectievelijk 1,67 (scenario Hoog) en 1,71 (scena- rio Laag).
Economische groei of krimp heeft niet alleen gevolgen voor ontwikkelingen van de bevolking, maar ook voor huishoudensontwikkelingen. In het scenario Hoog zorgt de sterkere economische groei ervoor dat jongeren vaker uit huis gaan, alleen gaan wonen en uit elkaar gaan dan in het scenario Laag. Voor de overgang naar zogenoemd institutioneel wonen (vaak verzorgingstehuizen) hebben we geen aparte veronderstellingen tussen de beide scenario’s gemaakt.
In 2021 bedroeg de bevolking van Nederland 17,5 miljoen mensen. In het scenario Hoog groeit de bevolking ten opzichte van 2021 met 26 procent tot 21,9 miljoen in 2060. In het scenario Laag groeit de bevolking met 4 procent ten opzichte van 2021, tot 18,2 miljoen. In dit scenario slaat de groei na 2040 om in bevolkingskrimp.
In beide scenario’s neemt het aantal huishoudens en het aantal eenpersoonshuishoudens toe tot 2040. Dit komt deels doordat de bevolking toeneemt, en deels door huishoudverdunning (afname van het gemiddeld aantal personen per huishouden). De verdunning komt voor een belangrijk deel door de toename van de levensverwachting. Er zijn dan meer ouderen, wat betekent dat er ook meer alleenstaande ouderen zijn. Ook migratie leidt ertoe dat er meer huishoudens en meer een- persoonshuishoudens zijn. Het aantal huishoudens neemt daarna tot 2060 in geringe mate af in scenario Laag, terwijl het in het scenario Hoog door blijft groeien. In 2060 zijn er volgens het scena- rio Hoog 11 miljoen huishoudens in Nederland. In het scenario Laag zijn dit er 8,3 miljoen. Huishou- densgroei heeft gevolgen voor de woningmarkt: hoe meer huishoudens, hoe meer vraag naar woningen.