Susceptibility to hyponatremia in the elderly: causes and consequences

De wereldbevolking wordt ouder en daarmee neemt het risico op ziekte, comorbiditeit, ziekenhuisopname en overlijden toe. Vroegtijdige herkenning van patiënten met een verhoogd risico is dan ook van belang bij de behandeling en de individuele besluitvorming. Methodes om het risico in te schatten dienen eenvoudig, reproduceerbaar en nauwkeurig te zijn. Wij toonden aan dat stoornissen in de water- en zoutbalans, weerspiegelt in veranderde plasma-natriumwaarden en verminderde nierfunctie, zoals vaak gezien bij gehospitaliseerde patiënten, als voorspeller voor mortaliteit gebruikt kunnen worden. Daarnaast blijkt de Charlson-comorbiditeitsindex eveneens een adequate methode is om het mortaliteitsrisico bij acuut opgenomen oudere patiënten (>65 jaar) in te schatten.
Hart- en vaatziekten (HVZ) zijn de belangrijkste oorzaak voor sterfte onder oudere patiënten. Bij het bestrijden van HVZ heeft de behandeling van hypertensie een centrale plaats. Vaak wordt gekozen voor een thiazide-diuretica. Met een meta-analyse onderzochten wij de effecten van typische thiazide-diuretica (bijv. hydrochloorthiazide) vs. thiazideachtige diuretica (bijv. chloorthalidon) op sterfte en HVZ. Wij toonden aan dat bij een vergelijkbare bloeddrukverlaging thiazideachtige diuretica een betere risico-reductie van HVZ en hartfalen geven. Een bekende bijwerkingen van thiazide-diuretica zijn stoornissen in de water- en zoutbalans. In een klinisch experiment naar het effect van hydrochloorthiazide bij ouderen patiënten met een thiazide-geïnduceerde hyponatremie in het verleden vonden wij een significant toegenomen waterinname in deze groep ten opzichte van de controle groep. Dit suggereert dat het verstandig is om patiënten die thiazidediuretica gebruiken te informeren over de mogelijke gevaren van een verhoogde waterinname en m.n. oudere patiënten niet, zonder meer, moet adviseren ruime hoeveelheden water te drinken.