Unpacking precaution: a study on the application of the precautionary principle in the European Union

Hoe moeten overheden zich opstellen tegenover risico’s als er alleen een vermoeden is dat een activiteit of nieuw product schadelijke gevolgen heeft voor het milieu of de gezondheid van de mens? Maakt het ontbreken van wetenschappelijke zekerheid het autoriteiten onmogelijk om in te grijpen, of zijn zij toch bevoegd te handelen? Voor situaties als deze bestaat binnen het milieurecht het voorzorgbeginsel, dat bevoegdheid geeft om in kwesties van onbekende risico’s te handelen. Dit betekent een fundamentele koerswijziging ten opzichte van het traditioneel liberale beginsel volgens welke publieke interventie alleen is toegestaan als over de gevreesde risico’s voldoende zekerheid bestaat. Floor Fleurke onderzocht op welke wijze het voorzorgbeginsel is toegepast en welke invloed het heeft gehad op de besluitvorming. Ze keek hiertoe naar drie terreinen: de gaswinning en kokkelvisserij in het Nederlandse deel van de Waddenzee, de goedkeuring van genetisch gemodificeerde organismen en het op de markt brengen van chemicaliën (stoffen). Bij het analyseren van de verhouding tussen technologische ontwikkelingen en kennis over eventuele schadelijke gevolgen stelde ze vier begrippen centraal: wetenschappelijke onzekerheid, schaal, complexiteit en innovatie.